In Memoriam Ton Hartsuiker

Op 8 mei moesten wij als stichting definitief afscheid nemen van ons bestuurslid en oud-voorzitter Ton Hartsuiker. Niet alleen de stichting maar met name het Nederlands muziekleven, verliest met Ton een groot en hartstochtelijk musicus met een nimmer aflatend enthousiasme voor Nederlandse muziek. Wij zijn Ton dankbaar voor alle jaren dat hij deel uitmaakte van ons bestuur.
Onze oud-secretaris Henk van Tilburg schreef een In memoriam.

In memoriam Ton Hartsuiker (1933-2015)Ton

Op vrijdag 8 mei overleed in Utrecht ons oud-bestuurslid Ton Hartsuiker. Ton was een promotor van muziek van twintigste-eeuwse Nederlandse componisten, als pianist, pedagoog, directeur van conservatoria en lid van besturen en overlegorganen. Dit was voor ons de reden om hem in 2007 in het bestuur van de Vrienden Nederlandse Muziek te vragen. Ton zei direct ‘Ja’.

Ton deed volop mee in onze vergaderingen, alleen al door het feit dat we ze bij hem hielden, tussen wanden met geweldige kunstboeken en waar we elke keer door Ton getracteerd werden op prachtige verhalen over muziek, waardoor vergaderingen steeds dreigden uit te lopen. Ton sprak bijvoorbeeld over de ongrijpbare Hans van Sweeden (1939-1963), met wie hij ooit in een huis woonde, en de totstandkoming van het pianowerk Drei Nachtstücke (1958), dat vlak voor de geplande première door Ton nog net op tijd door Hans gecomponeerd en daarna door Ton uitgevoerd werd. En over Otto Ketting, met wie Ton een hechte band had. Hij kon levendig vertellen over Kettings operaatje O, gij, rhinoceros. Dit stuk werd door Ton en zijn Ensemble M in 1977 in het Holland Festival uitgevoerd. Het was een aanvulling op het door Ketting bewonderde, maar amper tien minuten durende stuk A Hand of Bridge van Samuel Barber. Een beetje weinig voor vier vocalisten, twaalf instrumentalisten en een regisseur, maar Ketting componeerde er gewoon een stuk bij!

Bij de Vrienden Nederlandse Muziek wist Ton al snel een paar ideeën te realiseren. Zo was 2008 het thema van de Vriendenmiddag ‘Nederlandse componisten door jonge musici’ in het Concertgebouw. Ton speelde samen met violiste Lisa Jacobs muziek van Pijper en Wijdeveld en solo de Drei Nachtstücke en een werk van Louis Andriessen. Zijn leerlingen Lucas & Arthur Jussen speelden Pijper, Van Baaren, Orthel, Schat en Wisse. En in 2009-2010 ontstond de serie Carte Blanche in Vredenburg Leeuwenbergh; drie concerten met muziek van Nederlandse componisten uit de twintigste eeuw, zorgvuldig uitgekozen door Ton. Hij verzorgde de inleidingen op dezelfde eigenzinnige manier die we kenden van zijn jarenlange radioprogramma Musica Nova, en speelde ook mee.

Ton hield van componisten die hun eigen weg gingen, zonder concessies te doen. Alle lof voor Ton dat ook hij altijd zichzelf bleef en dat we ons voordeel daarmee konden doen. We wensen zijn vrouw Inge veel sterkte toe en delen mooie herinneringen.